ABD Başkanı Donald Trump'ın, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile gerçekleştirdiği ilk yüz yüze görüşmede küresel ekonomik gerilemeye yönelik korkularını açıkça ifade ettiği ortaya çıktı. Netanyahu ise Tahran'a karşı deniz ablukasının mutlaka sürdürülmesi gerektiğini savunarak karşılık verdi.
Hürmüz Boğazı ve deniz ablukası tartışması
İsrail Başbakanı'nın görüşmede Tahran'ın elindeki son kozu kullandığını iddia ettiği öğrenildi. Netanyahu'nun, Washington'dan taviz koparmak için İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki nüfuzundan yararlandığını dile getirdiği aktarıldı.
Deniz ablukasının akıbetine ilişkin belirgin bir ayrışma yaşandı. ABD Başkanı'nın ekonomik yansımalara dair kaygılarını kabul eden İsrail Başbakanı, buna rağmen Tahran üzerindeki mali baskıyı yoğunlaştırmak için ablukanın "devam etmesinin gerektiğini" savundu.
ABD basınına yansıyan bilgilere göre Trump, savaşın enerji piyasaları ve küresel ekonomi üzerinde yaratacağı sonuçlardan duyduğu rahatsızlığı doğrudan konuk lidere iletti. Axios'a konuşan İsrailli bir yetkili, "Trump'ın savaşın enerji piyasaları ve küresel ekonomi üzerindeki etkisinden endişe duyduğunu ifade ettiğini söyledi." cümlesiyle görüşmenin perde arkasını özetledi.
Masadaki 3 senaryo
Diplomatik çabaların Tahran'la nihai bir anlaşmayla sonuçlanmasına yönelik derin bir şüphe taşıyan Netanyahu'nun tutumu, Washington'un değerlendirdiği özel stratejilerin açıkça gözden geçirilmesini beraberinde getirdi. İsrailli yetkili, iki liderin söz konusu stratejileri "açıkça" masaya yatırdığını öne sürdü.
Değerlendirilen planların "diplomatik bir anlaşmayı sonuçlandırmak, artan ekonomik baskıyla deniz ablukasını sürdürmek veya yüksek yoğunluklu askeri saldırılara yeniden başlamak" seçeneklerinden oluştuğu kaydedildi. Görüşmede, İran'la savaşın 28 Şubat'ta başlamasından bu yana biriken başlıkların tamamına yakını ele alındı.
Türkiye'ye ilişkin harita tartışması
Buluşmada Ortadoğu'daki tek gündem maddesi İran olmadı. Netanyahu'nun Trump'a Suriye'deki askeri varlıklarla ilgili bir harita gösterdiği ve Türkiye'nin kontrol ettiği alanın İsrail'in işgal ettiği bölgelerden "50 kat daha büyük" olduğunu öne sürdüğü bildirildi.
Suriye'nin yüzde 5'ini Türkiye'nin, yüzde 0,1'ini ise İsrail'in kontrol ettiği iddiasının gündeme gelmesi üzerine bir ABD'li yetkiliden müdahale gecikmedi. Yetkili, Netanyahu'nun kıyaslamasına doğrudan yanıt verdi.
ABD'li yetkiliden düzeltme geldi
Haberde görüşüne yer verilen ABD'li yetkili, İsrail Başbakanı'nın iddiasına net bir düzeltme getirdi. Yetkili, "Suriye'nin güneyindeki İsrail işgalinin aksine Türkiye'nin Suriye'nin kuzeyindeki askeri varlığının, bugünkü Suriye hükümetinin rızası ve davetiyle gerçekleştiğini" ifade ederek harita üzerinden yürütülen karşılaştırmanın geçersizliğine işaret etti.
