İşsiz kalan çalışanlara gelir güvencesi sağlamak amacıyla kurulan İşsizlik Sigortası Fonu'nun kaynaklarının zamanla işverenleri desteklemeye yöneldiği belirtildi. Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi'nin (DİSK-AR) yayımladığı Ağustos 2026 tarihli İşsizlik Sigortası Fonu Raporu, fondaki paranın işsizlerden çok işverenler için kullanıldığını ortaya koydu.
DİSK-AR tarafından Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) verilerinden derlenen bilgilere göre, 2016 yılından Temmuz 2026 sonuna kadar geçen sürede fondan yapılan toplam 1 trilyon 33 milyar liralık harcamanın 513,6 milyar lirası işveren teşvikleri, destekler ve işbaşı eğitim programlarına gitti. Bu rakam, toplam giderlerin yüzde 49,7'sine karşılık gelirken, aynı dönemde işsizlere yapılan ödemeler 325 milyar lirada ve yüzde 31,5 payda kaldı.
Yalnızca 2023 ile Temmuz 2026 arasını kapsayan son üç buçuk yıllık dönemde ise işverenlere yönelik harcamaların payı daha da arttı. Toplam 756 milyar liralık giderin 390,2 milyar lirası (yüzde 51,6) işverenlere aktarılırken, işsizlik ödemeleri 215,6 milyar lira (yüzde 28,5) seviyesinde gerçekleşti.
Resmi işsizlerin sadece yüzde 17'si ödenek alabiliyor
Rapora göre, fona erişimdeki zorlu koşullar nedeniyle milyonlarca işsiz ödenekten faydalanamıyor. Ülkedeki 2 milyon 688 bin resmi işsize karşılık, işsizlik ödeneği alanların sayısı Haziran 2026'da 460 binde kaldı. Bu durum, resmi işsizlerin yalnızca yüzde 17,1'inin fondan yararlanabildiğini, diğer bir deyişle her 100 işsizden yaklaşık 83'ünün gelir güvencesinden mahrum kaldığını gösteriyor.
Fon kaynaklarının işverenlere aktarılmasını kolaylaştıran yasal düzenlemelere de dikkat çekildi. 14 Temmuz 2025 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile fon gelirlerinden istihdamı koruyucu tedbirler için kullanılabilecek oranın yüzde 30'dan yüzde 50'ye çıkarıldığı hatırlatıldı. DİSK-AR, bu değişikliğin işsizlerin fondan alacağı payı daha da azaltabileceği uyarısında bulundu.
Fon varlıklarının önemli bir kısmının Hazine'nin borçlanma aracı olarak kullanıldığı da raporda yer aldı. Temmuz 2026 sonu itibarıyla 817,3 milyar liralık fon varlığının 601,2 milyar lirasının (yüzde 73,6) devlet tahvillerinde tutulduğu belirtildi. DİSK-AR, bu durumu fonun Hazine için ucuz bir iç borçlanma kaynağı haline geldiğinin göstergesi olarak yorumladı.
DİSK, rapor sonucunda fonun kuruluş amacına uygun hale getirilmesi, işverenlere kaynak transferinin durdurulması, ödenek alma koşullarının kolaylaştırılması ve ödenek miktarının asgari ücretin altına düşmeyecek şekilde artırılması gibi taleplerini sıraladı.
