Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan 2026 Çocuklarda Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması, dijital araçların genç nüfus arasındaki yaygınlığını ve kullanım alışkanlıklarını ortaya koydu. Verilere göre, 6-17 yaş aralığındaki çocukların büyük çoğunluğu internete erişim sağlarken, üretken yapay zeka teknolojilerinin benimsenme hızı dikkat çekici bir seviyeye ulaştı.
Araştırma sonuçlarına göre, çocukların yüzde 92,7’si internet kullanıyor. İnternet kullanımının başlıca amacı yüzde 86,2 ile video izlemek olurken, bunu yüzde 80,3 ile ders çalışmak ve ödev hazırlamak takip ediyor. Cep telefonu veya akıllı telefon kullanan çocukların oranı ise yüzde 80,1 olarak ölçüldü. Bu oran 6-10 yaş grubunda yüzde 66,2 iken, 11-17 yaş grubunda yüzde 89,8’e yükseliyor. Telefon kullanan çocukların yüzde 37,8’i cihazlarını en az 30 dakikada bir kontrol ettiklerini belirtti.
Yapay zeka kullanımında kızlar önde
11-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 63’ü üretken yapay zeka kullandığını ifade etti. Cinsiyet bazlı incelemede, kız çocuklarında yapay zeka kullanım oranı yüzde 65,5 olarak gerçekleşirken, erkek çocuklarında bu oran yüzde 60,6 oldu. Yapay zeka araçları en fazla yüzde 88,1 oranla örgün eğitim süreçlerinde destek amacıyla kullanılıyor.
Sosyal medya ve dijital oyunlar da çocukların günlük rutininde önemli yer tutuyor. Çocukların yüzde 69,8’i sosyal medya platformlarını aktif olarak kullanırken, yüzde 68,1’i dijital oyun oynuyor. Dijital oyun tercihlerinde ise yüzde 48,1 ile macera ve aksiyon türleri ilk sırada yer alıyor.
Siber zorbalık ve ekran süresinin etkileri
Dijital ortamda karşılaşılan risklere ilişkin veriler de araştırmanın öne çıkan bulguları arasında. Çocukların yüzde 10,2’si siber zorbalığa maruz kaldığını belirtirken, yüzde 4,6’sı zorbalık yaptığını, yüzde 23,6’sı ise bu duruma tanıklık ettiğini ifade etti. Siber zorbalık vakalarının yüzde 56,5’i anlık mesajlaşma uygulamalarında yaşanıyor. Çocukların yüzde 80,3’ü kırıcı veya incitici mesajlarla karşılaştıklarını bildirdi.
Siber zorbalığın eğitim hayatına yansıması da gözlemlendi. Zorbalığın okula devam durumunu etkilediğini belirten çocukların oranı yüzde 7,8 oldu. Bu etki kız çocuklarında daha yüksek seyrederek yüzde 10,5’e ulaşırken, erkek çocuklarında yüzde 5,3 olarak kaydedildi.
Ekran başında geçirilen sürenin akademik ve kültürel alışkanlıklar üzerindeki etkisine yönelik sorularda, çocukların yüzde 48,3’ü daha az kitap okuduğunu, yüzde 42,2’si ise daha az ders çalıştığını ifade etti.