Mevcut yasal düzenlemeler, Cumhuriyet Halk Partisi'nden (CHP) ayrılacak milletvekilleriyle kurulması beklenen yeni bir siyasi partinin Hazine yardımından pay almasının önünü kapatıyor. 2820 sayılı Siyasi Partiler Yasası'nın ilgili maddesi, devlet yardımını son milletvekili genel seçiminde alınan oy oranına bağlıyor. Bu nedenle yeni oluşum, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) grup kursa dahi, seçime girip en az yüzde 3 oy almadan devlet yardımından yararlanamayacak.
Mevcut yasa yardıma izin vermiyor
Bir partinin devlet yardımından yararlanabilmesi, Siyasi Partiler Yasası'nın ek 1'inci maddesi uyarınca son milletvekili genel seçimine katılmış ve geçerli oyların asgari yüzde 3'ünü almış olması şartına bağlanıyor. Bu koşul sağlanmadığı takdirde, partinin Meclis'teki sandalye sayısı Hazine yardımı alması için bir kriter oluşturmuyor. Yeni partinin devlet yardımı alabilmesi, katılacağı ilk genel seçimde yüzde 3 barajını aşmasıyla mümkün olacak.
"Pay aktarılması etik olanıdır"
Bu yasal çerçeveye karşın MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, konuya ilişkin etik bir çözüm önerisini basın mensuplarının soruları üzerine dile getirdi. Bahçeli, CHP içinden yeni bir parti çıkması durumunda mal varlığının nasıl paylaşılacağı yönündeki bir soruya yanıt verdi. Bahçeli, CHP'nin binaları ve araçları gibi varlıklarının partide kalacağını belirterek, Hazine yardımı konusunda bir paylaşım yapılması gerektiğini savundu. Devlet Bahçeli, konuyla ilgili olarak şunları söyledi: "CHP içinden yeni bir parti çıkıyor. Uzun süredir bunun da sinyalleri zaten var ve kaç milletvekilinin gideceği ile ilgili de kamuoyunda çeşitli listeler yayınlanıyor. 80 diyen var 90 diyen var ama sonuçta yeni bir parti kuruluyor. Bunun yanı sıra diğer bir tartışma konusu da sizin de ifade ettiğiniz gibi mal varlığının nasıl taksim edileceği konusudur. Madem CHP içinden yeni bir parti çıkıyor ve CHP’nin de sahip olduğu binalar, makam araçları gibi varlıkları mevcut partide kalıyor ise, böyle bir durumda; 2026 yılında Hazine'den CHP’ye ödenen 1 milyar 815 milyon liradan; CHP’den ayrılarak yeni partiye geçen milletvekili sayısı oranında hazine yardımından pay aktarılması etik olanıdır."
Hazine yardımı sistemi nasıl değişti
Türkiye'de siyasi partilere devlet yardımı uygulaması 1965 yılında yasal bir zemine oturtuldu. Anayasa Mahkemesi'nin 1971'deki iptal kararının ardından sistem yeniden düzenlendi ve 1983 tarihli 2820 sayılı Siyasi Partiler Yasası ile bugünkü temel çerçevesi oluşturuldu. 1995 yılında Anayasa'nın 68'inci maddesine eklenen hükümle Hazine yardımı anayasal güvence altına alındı. 2014 yılında yapılan son önemli değişiklikle, yardımdan faydalanmak için gerekli olan yüzde 7'lik oy oranı barajı yüzde 3'e indirildi.
Siyasi partilere 2025 yılı için aktarılan toplam Hazine yardımı yaklaşık 5 milyar TL oldu. Bu yardım, partilerin 14 Mayıs 2023 seçimlerinde elde ettikleri oy oranları temel alınarak 2025 yılı Ocak ayında hesaplarına yatırıldı.
