Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre, Eylül ayında yaşanan fon krizi piyasalarda derin izler bıraktı. Yatırım fonlarının toplam portföy büyüklüğü Ağustos ayındaki 10 trilyon 436 milyar 653 milyon lira seviyesinden, Eylül sonunda 9 trilyon 264 milyar 833 milyon liraya geriledi. Bu süreçte toplam portföyde yüzde 11,23 oranında küçülme meydana geldi.
Hisse senedi piyasasında da benzer bir tablo ortaya çıktı. Toplam hisse senedi portföy değeri, Ağustos'a kıyasla 2 trilyon 172 milyar 799 milyon lira azalarak 7 trilyon 343 milyar 88 milyon lira seviyesine indi. Piyasadaki bu daralma, hisse senedi portföylerinde yüzde 22,83'lük düşüşe neden oldu.
Portföyünü sıfırlayan yatırımcı sayısı rekor kırdı
Hisse senedi hesabında bakiyesi 0-1 lira aralığında kalan yatırımcı sayısı Eylül ayında 50 bin 234 kişi artarak 64 bin 378'e ulaştı. Bu veri, hesaplarını kapatmadan ancak hisselerini tamamen elden çıkaran yatırımcıları işaret ediyor. Portföyünü sıfırlayan yatırımcı sayısındaki bu artış, önceki dönemlerdeki siyasi kriz ve savaş süreçlerinde görülen seviyeleri de aştı.
Fon piyasasında ise portföyü 0-1 lira arasında bulunan yatırımcı sayısı 1.133 kişi arttı. Portföyü 2-10 bin lira aralığında olan yatırımcı sayısında ise 13 bin 150 kişilik yükseliş gözlendi. Toplam yatırımcıların yüzde 60'ını oluşturan bu gruptaki hareketlilik, küçük ölçekli yatırımcıların portföylerini küçülttüğünü gösterdi.
Büyük yatırımcılarda sert çıkış
Kayıpların dağılımına bakıldığında, yüksek tutarlı portföylere sahip yatırımcıların piyasadan daha hızlı çıktığı görülüyor. Hisse senedi piyasasında 500 bin lira ve üzeri portföye sahip gruplarda hem yatırımcı sayısı hem de portföy değerleri çift haneli oranlarda geriledi.
Özellikle toplam hisse senedi portföy değerinin yüzde 85,77'sini oluşturan 10 milyon lira ve üzeri portföy grubunda yatırımcı sayısı yüzde 23,09 azaldı. Bu grubun portföy büyüklüğü ise yüzde 23,57 düşerek 6,3 trilyon liraya indi. 5-10 milyon lira aralığında ise yatırımcı sayısı yüzde 24,47, portföy değeri yüzde 24,46 oranında küçüldü.
Yatırım fonlarında da en büyük erime büyük portföylerde yaşandı. Toplam fon portföyünün yüzde 79,56'sını oluşturan 10 milyon lira ve üzeri portföylerde yatırımcı sayısı yüzde 9,19 azalırken, portföy büyüklüğü yüzde 14,39 düşüşle 8,84 trilyon liradan 7,56 trilyon liraya indi.
Yabancı yatırımcı yarısını kaybetti
Eylül ayında yabancı yatırımcıların yatırım fonlarındaki varlıkları da ciddi oranda azaldı. Ağustos ayında 532 milyar 588 milyon lira olan yabancı yatırımcıların toplam fon portföyü, Eylül ayında 245 milyar 28 milyon liraya düştü. Böylece yabancıların fon portföy büyüklüğünde yaklaşık yüzde 54'lük bir küçülme gerçekleşti.
Bu gerilemede fon krizinin etkisinin yanı sıra, para piyasası fonlarına yönelen carry trade kaynaklı sermayeye uygulanan yüzde 10'luk stopajın da etkili olduğu değerlendiriliyor.
