MAK Danışmanlık ve Araştırma şirketi, 6-15 Mayıs 2026 tarihleri arasında 18-29 yaş aralığındaki 8 bin gençle bir anket gerçekleştirdi. Türkiye nüfusunun yüzde 20'sini oluşturan 16 milyon genci kapsayan çalışma, katılımcıların kimlik tanımlamaları, gelecek beklentileri ve toplumsal konulara yaklaşımlarını inceledi.
Kimlik tanımlamaları
Araştırmaya katılan gençlere "Kendinizi en çok ne olarak tanımlıyorsunuz?" sorusu yöneltildi. Katılımcıların yüzde 12'si bu soruya "Dindar" yanıtını verirken, bu oranın 16 milyonluk genç nüfus içinde yaklaşık 2 milyon kişiye tekabül ettiği hesaplandı.
Aynı soruya verilen yanıtlara göre, gençlerin yüzde 29'u "birden fazla kimlik", yüzde 27.5'i "Atatürkçü" ve yüzde 15.8'i "Milliyetçi-Ülkücü" tanımlamasını tercih etti. "Kürt milliyetçisi" diyenlerin oranı yüzde 7.8, "Sosyalist/Komünist" diyenlerin oranı ise yüzde 2.4 olarak kaydedildi.
Yurt dışına yerleşme eğilimi
"Size kalıcı olarak bir başka ülke vatandaşlığı verilse Türkiye'yi terk edip o ülkeye yerleşmeyi düşünür müsünüz?" sorusuna gençlerin yüzde 64'ü "Evet, terk eder giderim" yanıtını verdi. Katılımcıların yüzde 14'ü "Hayır, ülkemde kalırım" derken, yüzde 22'si "kararsızım" veya "cevap yok" seçeneğini işaretledi.
Yurt dışına gitmek istediğini belirtenlerin yüzde 97'si ise tercihinin "demokrasinin bulunduğu bir Batı ülkesi" olacağını ifade etti. Bu tercihler Avrupa ülkeleri (yüzde 43), ABD/Kanada (yüzde 39.8) ve İskandinav ülkeleri (yüzde 14.8) olarak sıralandı.
Bir İslam ülkesine gitmek isteyenlerin oranı ise yüzde 0.4 olarak ölçüldü.
"İşe girmek için torpil ve kayırma var"
Çalışmada gençlerin çeşitli toplumsal konulara bakışı da ele alındı. "Türkiye’de işe girebilmek için liyakat ve fırsat eşitliği mi, yoksa kayırmacılık ve torpil mi daha etkili?" sorusuna katılımcıların yüzde 74.7'si "kayırmacılık ve torpil" yanıtını verdi.
Gençlerin yüzde 88.7'si, arkadaş seçiminde din, mezhep veya siyasi görüş farklılıklarının "hiç önemli olmadığını" belirtti. "Kendinizi özgürce ifade edebildiğiniz şartlar olduğunu düşünüyor musunuz?" sorusuna ise yüzde 43.8 "kesinlikle olmadığını düşünüyorum" cevabını verdi.
Katılımcıların yüzde 50.3'ü mutsuz olduğunu ifade ederken, yüzde 82'si "sürekli veya zaman zaman umutsuzluk çöküntüsü" yaşadığını bildirdi.
