Türkiye'de emeklilerin yaşadığı derin yoksulluğu belgeleyen çarpıcı bir araştırma, her 10 emekliden 9'unun temel ihtiyaçlarını karşılayabilmek için çalışmaya devam etmek zorunda olduğunu ortaya koydu. Forum Enstitüsü'nün çalışmasına göre, emeklilerin yüzde 66.3'ü borç içinde yaşarken, yüzde 75.8'lik kesim ise maddi imkansızlıklar nedeniyle sosyal hayattan tamamen koptuğunu belirtti.
Katılımcıların yüzde 57'si beklenmedik bir masraf karşısında çaresiz kaldığını ifade ederken, bayramlar da bir zamanların neşesini kaybetmiş durumda. Eskiden torunlarına harçlık veren emekliler, şimdi evlerine bir misafir gelmesinden dahi ikram endişesiyle korkar hale geldi.
"Sosyal güvenlik günümüz Türkiyesinde işlevini yitirdi"
Araştırmaya bilimsel katkı sunan çalışma ekonomisi uzmanı Prof. Dr. Aziz Çelik, Türkiye'de artık 'çalışan yoksulluğu' ve 'emekli yoksulluğu' gibi yeni kavramların ortaya çıktığına dikkat çekti. Çelik, bu tablonun, temel amacı vatandaşı yoksulluktan korumak olan sosyal güvenlik sisteminin iflas ettiğini gösterdiğini savundu.
Çelik, AK Parti'nin iktidara geldiği dönemde en düşük memur emekli aylığının kişi başına düşen milli gelirin yüzde 82’si olduğunu, bu oranın 2025’te yüzde 32’ye çöktüğünü hatırlattı. Benzer şekilde yüzde 56 olan işçi emeklisi aylığının payının da yüzde 29’a gerilediğini belirten Çelik, "Kaynak var ama tercih yok" diyerek bu payın korunması halinde aylıkların 40 bin ila 60 bin TL bandında olabileceğini vurguladı.
"70 yaşın üzerinde inşaatlarda çalışma biçimine dönüştü"
Derin Yoksulluk Ağı kurucusu Hacer Foggo ise yaşlılığın artık bir dinlenme ve güvence dönemi olmaktan çıkıp hayatta kalma mücadelesine dönüştüğünü söyledi. Eskiden 'yoksul ama idare eden' yaşlı profilinin yok olduğunu belirten Foggo, bugün tablonun çok daha ağırlaştığını anlattı.
Foggo, bu yeni durumun yetersiz beslenme, pazara çıkamama ve sosyal hayattan kopuşla birlikte 70 yaş üstü insanların inşaat gibi ağır işlerde çalışmasına yol açtığını kaydetti. İSİG verilerine göre son 15 ayda 65 yaş üstü 145 işçinin iş yerlerinde hayatını kaybettiğini belirten Foggo, çözümün yardım değil, hak temelli bir yaşlılık politikası olduğunu söyledi.
Bayram ikramiyesi temel ihtiyaçlara gidiyor
Tüm Emeklilerin Sendikası'ndan Zeynel Abidin Erdem, emeklilere verilen 4 bin liralık bayram ikramiyesinin çekildiği an en acil ihtiyaçlar için kullanıldığını belirtti. Erdem, sadece 8 yıl önce 1000 liralık ikramiyenin bir kurban bedeline denk geldiğini hatırlatarak, emekli için bayram alışverişi geleneğinin artık kalmadığını ifade etti.
Erdem, iktidarın gerçek dışı enflasyon tahminleriyle yoksulluğu yönetmeye çalıştığını savunarak, "Emekliler bu oyuna gelmeyecektir. Umut mutlak dayanışmada, mutlak birleşmededir" sözleriyle mücadele çağrısı yaptı.
Emekliler Dayanışma Sendikası Genel Sekreteri Mahinur Şahbaz ise durumu daha da somutlaştırdı. Şahbaz, Türkiye’deki 17 milyona yakın emeklinin 13 milyonunun 'mutlak yoksul' olduğunu belirtti.
