Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in sunduğu programı değerlendiren Usta, uygulanan ekonomi politikalarının halk için değil, sadece faiz geliri elde edenler için işlediğini öne sürdü. Usta, 38 aylık süreçte enflasyonda kaydedilen sınırlı düşüşü hükümetin başarısızlığına bağladı.
Usta, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Mehmet Şimşek programı üzerinde tam 38 ay geçti. 38 ay sonra enflasyondaki düşüş sadece 6,7 puan. En son açıklanan enflasyon rakamı yüzde 31,5. Bu yıl sonu enflasyon yüzde 28,4 olacak diyorlar. Oysa geçen yıl bize Orta Vadeli Program'da 2026 için enflasyon yüzde 16 olacak demişlerdi. 16'dan Yüzde 28,4'e revize edilen, yükseltilen bir enflasyon var. Yüzde 28,4 gerçekleşecek mi? Hayır, gerçekleşmeyecek. Enflasyon yine yıl sonunda göreceğiz, en az yüzde 30 gerçekleşecek.
38 ayda çok yüksek faiz politikası uygulandı. Türkiye'nin doları yurt dışına aktı, faiz olarak. Başka ne yapıldı? Çiftçiye verilmedi, esnafa verilmedi, memura verilmedi, işçiye verilmedi, emekliye verilmedi. Yani sıkıldı, sıkıldı, sıkıldı ama 38 ayda enflasyon sadece 6,7 puan düştü. Tabii, bunun temelinde programın çalışmıyor olması, programın kapsamlı olmaması ama en önemlisi, Erdoğan'a güvenin olmaması bu başarısızlıktaki en temel faktör olarak karşımıza çıkıyor.”
Mazeret üretmek yerine sorun çözülmeli
Hükümet yetkililerinin enflasyonun düşürülememesi ve büyümenin düşük kalması konusunda sürekli mazeret ürettiğini belirten Usta, savaş ve iklim koşullarını gerekçe göstermenin kabul edilemez olduğunu savundu. Usta, savaşan ülkelerdeki enflasyon oranlarıyla Türkiye'yi kıyaslayarak ekonomik yapının sağlıksız olduğuna dikkat çekti.
Usta, şunları kaydetti:
“Bugün gördük, hem Mehmet Şimşek hem Cevdet Yılmaz sürekli mazeret üretiyorlar. Enflasyonu niye düşüremediklerine ilişkin, büyüme niye düşük geldi ona ilişkin sürekli mazeret üretiyorlar. Onlara şunu söyleyeceğim; mazeret üretmeye ayırdığınız mesaiyi ülkenin sorunlarını çözmeye ayırmış olsanız, daha fazla iş yapardınız. Memlekete daha fazla katkınız olurdu. Kuraklık dediler, don dediler, yağış var dediler, savaş dediler. Savaşan ülkeler diyorsunuz. Ukrayna'da enflasyon yüzde 7,7. Rusya'da enflasyon yüzde 6. Amerika-İran savaşı bir tarafı. Orada enflasyon kaç? Yüzde 3,4. Bizde niye enflasyon Yüzde 31,5? Savaşan ülkelerden daha fazla enflasyonumuz varsa ve siz savaşı mazeret olarak gösteriyorsanız, aslında bir itirafta bulunuyorsunuz. O itirafın adı nedir biliyor musunuz? Türkiye ekonomisi çok sağlıksız. Etrafta küçücük bir şey olduğunda olayın çıktığı ülkeden daha fazla bizim ülkelerimiz etkileniyor demektir.”
Siyasi tutarsızlık ve geçmiş hesaplaşması
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek’in, kendi dönemini aklamak adına önceki dönemleri suçladığını ancak aynı partinin 25 yıldır iktidarda olduğunu unuttuğunu ifade eden Usta, bu yaklaşımın mantıksız olduğunu vurguladı. Usta, enflasyonun kontrolden çıkabileceği tehdidinin artık inandırıcılığını yitirdiğini belirtti.
Usta, açıklamasında şu görüşlere yer verdi:
“Eğer bu doğruysa, bu çok vahim bir durum. Doğru değilse, millete yalan söylüyorsanız, o da başka bir durum. Mehmet Şimşek bizi '2023 yılında, eğer biz bu programı uygulamasaydık enflasyon kontrolden çıkardı' şeklinde tehdit ediyor sürekli. Aradan 3 yıl geçti. 38 aydır program uyguluyorsunuz. Hala, 'Eenflasyon kontrolden çıkabilirdi' diye söyleniyor. Bunları anlamak mümkün değil. Enflasyon kontrolden niye çıkabilirdi? Mehmet Şimşek şunu söylüyor esasında; 'Benden önce, bu ülke o kadar kötü yönetildi ki biz geldiğimizde büyük bir enkaz aldık. Allah'tan biz enflasyonun kontrolden çıkmasına engel olduk' diyor.
Sayın Mehmet Şimşek, sizden önce bu ülkeyi kim yönetiyordu? Başka bir iktidar mı vardı? Yine AK Parti hükümetleri yok muydu? Yine Erdoğan yok muydu? Bu nasıl bir iş? Bu nasıl bir anlayış? Bunu anlamak mümkün değil. Kendi döneminizi aklayacaksınız diye başka dönemleri sürekli suçluyorsunuz. Ama başka bir zamanda diyorsunuz ki 25 yıldır kesintisiz iktidar. Bir karar verin. Önceki dönem gerçekten bir enkaz mı devraldınız yoksa 25 yıldır kesintisiz bu ülkeyi mi yönetiyorsunuz? Bunun kararını da vermek durumundasınız.”
Büyüme düşerken enflasyon tahmini artıyor
Orta Vadeli Program’da büyüme hedeflerinin aşağı çekilmesine rağmen enflasyon tahminlerinin yükseltilmesini "beceriksizlik" olarak nitelendiren Usta, rakamlardaki bu tutarsızlığın kabul edilemez olduğunu dile getirdi. Özellikle 2027 yılı enflasyon hedefinin yüzde 9’dan yüzde 21’e revize edilmesini eleştiren Usta, gençlere emeğin kıymetinin anlatılacağı yönündeki açıklamaları da eleştirdi.
Usta, istihdam piyasasındaki gerçeklerin görmezden gelindiğini belirterek şunları söyledi:
“Cevdet Yılmaz, 'Gençlere emeğin kıymetini anlatacağız' diyor. Allah Allah. Ya, emeğin kıymetini gençler zaten biliyor. Gençler çalışmak istiyor. Emeğin kıymetini bilmeyen sizsiniz. Biz size bugüne kadar atıl iş gücü oranı rakamlarını ağzınıza aldıramadık. Bunu Türkiye İstatistik Kurumu açıklıyor mu? Açıklıyor. Devletin resmi rakamı mı? Rakamı. Yıllarca inkar ettiniz, atıl iş gücü oranını görmezden geldiniz. Çünkü Türkiye'nin istihdam piyasasının gerçek resmini atıl iş gücü oranları gösteriyor. En son atıl iş gücü oranı rakamı Temmuz 2026'da 30,6 geldi. Yani iş gücünün yüzde 30,6'sı, yaklaşık 3'te 1'i atıl, diyor Türkiye İstatistik Kurumu ve siz buna kulaklarınızı tıkıyorsunuz.
Peki, 30,6 olan en son veri itibariyle atıl iş gücü oranı Mehmet Şimşek göreve geldiğinde, yani 2023 yılı Temmuz ayında kaçtı? Yüzde 22,9'du. Yani Mehmet Şimşek programının atıl iş gücü üzerindeki etkisi tam 7.8 puan oldu. Bir de ortaya çıkıyorlar, diyorlar ki biz şu kadar istihdam artışı yapacağız. Veriler ortada. Yani yaptığınız beceriksizliğiniz, başarısızlığınız ortadayken siz gelecek döneme ilişkin bize ne diyorsunuz?
Atıl iş gücü oranı ilk olarak 2014 yılında açıklandı. Aradan 12 yıl geçmiş, atıl iş gücü oranı oransal olarak ikiye katlamış. Evet, atıl iş gücü, yani çalışmayan iş gücü var. Yani 2014'teki oranın bugün iki katı bir atıl iş gücü var. Yani çalışmayan iş gücü var. Yani en önemli kaynağımız olan insan kaynağını atalet içerisinde bekletiyoruz. Bunu bize Türkiye İstatistik Kurumu çok net bir şekilde söylüyor.”
Program carry trade'ciler için çalışıyor
Her Orta Vadeli Program’da iyileşmelerin sürekli üç yıl sonraya ertelendiğini belirten Usta, bu vaatlerin artık güvenilirliğini yitirdiğini ifade etti. Programın vatandaşın hiçbir kesimine fayda sağlamadığını, aksine kur politikası nedeniyle sanayiciyi ve ihracatçıyı zor durumda bıraktığını öne süren Usta, sistemin sadece sıcak para girişinden kazanç sağlayanları koruduğunu iddia etti.
Usta, sözlerini şöyle tamamladı:
“Bu Orta Vadeli Programlarda istikrarlı ve tutarlı olan bir nokta var. O da ne biliyor musunuz? 'Her şey 3 yıl sonra güzel olacak. Büyüme 3 yıl sonra yüzde 5 olacak. Bütçe açığı 3 yıl sonra yüzde 3'ün altına inecek. Enflasyon 3 yıl sonra tek haneli rakamlara ulaşacak'. Bize her Orta Vadeli Program'da bunu söylüyorlar. Sürekli 3 yıl sonraya itiyorlar. Sürekli 3 yıl sonra. Bu 3 yıl sonra ne zaman gelecek, bunu anlamak mümkün değil. 2023 yılında da '2026 yılında enflasyon tek haneli olacak' diyorlardı. '8,5 olacak' diyorlardı. Bugün 2026 enflasyonu yüzde 28,4 diyorlar. Yani sürekli 3 yıl sonra diyorlar fakat bu 3 yıl bir türlü gelmedi. Biz bir türlü yüzde 5 enflasyonu göremedik. Biz bir türlü yüzde 3'ün altında bir bütçe açığını göremedik. Biz bir türlü tek haneli enflasyonu göremedik. Şimdi yine aynı şeyi söylüyorlar. Aynı hikayeyi anlatıyor bize 3 yıl sonra.
Peki, böyle bir programa güvenilir mi? Elbette güvenilmez. Sürekli 3 yıl sonra işler düzelecek diyen insanlara güvenilmez. Yalancının mumu yatsıya kadar yanar. Yatsı çoktan geldi geçti. Bu program çalışıyor mu? Program vatandaş için çalışmıyor, emekli için çalışmıyor, memur için çalışmıyor, işçi için çalışmıyor, esnaf için çalışmıyor, çiftçi için çalışmıyor, ihracatçı için çalışmıyor. Uygulanan kur politikası büyük, 3 yıldır siz kuru düşük tutuyorsunuz. Uygulanan kur politikası ihracatçıyı bezdirdi, sanayiciyi bezdirdi. Artık her herkes iflas ediyor. Onlar için de çalışmıyor. Bu program kim için çalışıyor? Parası olan için çalışıyor. Paradan para kazanan için çalışıyor. Üretim yapan, yatırım yapan için değil. Paradan para kazanan için çalışıyor. Özellikle yurt dışından doları getirip içeride bozduruyorlar. Yüksek faizle alıyorlar. Sonra düşük kurla dolara çevirip tekrar yurt dışına götürüyorlar. İşte biz bunlara carry trade'ciler diyoruz. Bu program çalışıyor, evet. Kim için çalışıyor? Carry trade'ciler için çalışıyor.”
