Dünya pamuk fiyatlarının gerilemesinin en önemli nedeninin
gittikçe artan dünya devir stoku olduğunu belirten İzmir Ticaret Borsası
Yönetim Kurulu Başkanı Işınsu Kestelli ,
“Bu devir stokunda Çin başrolü üstleniyor. Çin’in pamuk ithalatına kota koyma
kararı pamuk fiyatlarının dibe vurmasına sebep oldu” dedi.
Türkiye’de tekstil sektörünün tükettiği yıllık ortalama 1,5
milyon ton lif pamuğun yarısının ithal edildiğine, dolayısı ile ülke içindeki
pamuk fiyatlarının dünya pamuk fiyatları ile paralel seyretmesinin kaçınılmaz
olduğuna dikkat çeken Kestelli, “Cari fazlalık arz eden ve tekstil sektörünün
hammaddesi olan pamuğu ithal etmemiz, bir tarım ülkesi olarak bizleri derinden
etkiliyor. Böyle bir ortamda pamuk üreticilerimiz ciddi bir mücadelenin
içindedir. Pamuk üretiminin sürdürülebilirliğini olumsuz yönde etkileyen en
önemli unsur ise üretim maliyetlerinin yüksek olmasıdır” diye konuştu.
İzmir Ticaret Borsası Ar-Ge Müdürlüğü tarafından 2014 üretim
yılı için yapılan üretim maliyeti çalışmasında, 1 kg kütlü pamuğun üretim
maliyetinin 500 kg
verim ile 1,82 TL olduğunun tespit edildiğini belirten Kestelli şöyle devam
etti;
“Tarladan alınan verim miktarına göre birim maliyeti
değişiklik göstermektedir. Ulusal Pamuk Konseyi’nin de açıkladığı maliyet
rakamlarını göz önüne aldığımızda, 1
kg pamuk üretimin maliyetinin 1,75 - 2,20 TL arasında
değiştiğini görebiliriz. Son yıllarda maliyetler bu rakamlarda seyrediyor.
İzmir Ticaret Borsası müstahsil tescilleri incelendiğinde de üreticinin eline
geçen fiyatların Ekim ayında ortalama 1,60 TL, Kasım ayında ise ortalama 1,50
TL civarında olduğunu görüyoruz. Basit bir matematiksel hesaplama yapıldığında;
55 kuruş prim alan bir üreticinin pamuk yetiştirerek elde ettiği kazancın,
birçok küçük aile çiftçisinin eline geçen fiyatlardan daha az olduğu
görülebilir.”
İzmir Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Üyesi ve pamuk
üreticisi Şeref İyiuyarlar ise “maliyetler, pamuk fiyatları seyri ve
mevcut prim miktarı göz önüne
alındığında, ancak 500 kg
üstü verim elde eden üreticilerin değil kar anacak zarar etmekten kurtulduğunu belirterek, zarar
eden ya da başa baş noktasında pamuk üreten üreticiler, her şeye rağmen pamuk üretimini sürdürmek için nasıl ikna
edilecek?” dedi.
İyiuyarlar, pamuk üreticisinin işini yapmaya devam
edebilmesi için Türkiye’de stratejik ürün olarak nitelendirilen ürünü için
yeterli desteğin verilmesinin şart olduğunu dile getirerek, “Sürdürülebilir
pamuk üretimi için 55 Kuruş prim miktarı ne teşvik edici ne de yeterlidir.
Çözüm basittir; Pamuk üretiminde kullanılan mazot, gübre, ilaç vb. girdilerin
desteklenmesi ve 2014 mahsulü için üreticiye ödenen primin 75 kuruşa
çıkarılması ve ivedilikle ilan edilmesi gerekmektedir” diye konuştu.
