Apple'ın son zammıyla birlikte, üst segment iPhone modellerinde devlete aktarılan vergi tutarı 100 bin TL'ye yaklaştı; vatandaş artık bir telefon alırken neredeyse bir telefon parası kadar daha vergi ödüyor.
Apple, 5 Mayıs'ta iPhone cep telefonlarına yüzde 9 ila 12 arasında zam uyguladı. iPhone 17 Pro Max (2 TB) modelinin fiyatı 188 bin 999 TL'ye yükseldi. Bu üründen toplanan vergi ve paylar, zamdan önce yaklaşık 85 bin TL iken, zammın ardından 95-100 bin TL seviyesine ulaştı. Türkiye'de, "verginin vergisi" olarak nitelendirilen cep telefonu satışları, devletin kasasına önemli bir gelir sağlıyor; telefona gelen her zam, devlete aktarılan vergi ve pay tutarını katlıyor.
Mobisad: Yüzde 100 Vergi Alınıyor
Mobil İletişim Araçları ve Bilgi Teknolojileri İş Adamları Derneği (MOBİSAD) Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, Türkiye'de yılda 11-12 milyon adet cep telefonu satıldığını ve ithalat için yıllık 2-2,5 milyar dolar harcandığını belirtti. Turnacı, cep telefonlarından "verginin vergisi" alındığını vurgulayarak, ortalama satışlarda yüzde 82, üst segment telefonlarda ise yüzde 100'ün üzerinde vergi ve pay tahsil edildiğini söyledi.
Vergi Yükü Nasıl Hesaplanıyor?
Vergi oranları, ÖTV matrahına göre değişiyor: 4 bin 500 TL ve altı cihazlar için yüzde 25, 4 bin 500-9 bin TL arası cihazlar için yüzde 40, diğerleri için ise yüzde 50 ÖTV uygulanıyor. Bu oranlara ek olarak yüzde 12 TRT Bandrolü ve yüzde 1,2 Kültür Bakanlığı payı ekleniyor. Tüm bu tutarın üzerine yüzde 20 KDV dahil edildiğinde, bir telefon üzerindeki toplam vergi yükü yüzde 100'ü buluyor.
Her Zam Hazineye Akıyor
Telefona gelen her zamla birlikte, vergi ve paylardan devlete aktarılan tutar da yükseliyor. Apple, en son 5 Mayıs'ta iPhone modellerine yüzde 9 ile 12 arasında zam yaptı. iPhone 17 serisinin giriş modeli iPhone 17 (128 GB), 77 bin 999 TL'den 84 bin 999 TL'ye çıktı. iPhone 17 Pro Max 132 bin 999 TL'den satışa sunuldu. Serinin en pahalı ürünü olan iPhone 17 Pro Max (2 TB) ise 188 bin 999 TL'ye ulaştı. Bu durum, vatandaşın bir telefon satın alırken, telefonun çıplak maliyetinden daha fazla bir tutarı vergi ve pay olarak devlete aktardığı anlamına geliyor. Sektörün hesaplamalarına göre Türkiye, yılda 2-2,5 milyar dolarlık cep telefonu ithal ederken, cep telefonu satışından elde edilen vergi geliri de en az bu seviyelerde seyrediyor.
"Eğitim Adı Altında Telefon Satışı"
Turnacı, bazı şirketlerin faaliyet alanlarına eğitimi de ekleyerek cep telefonu satışı yaptıklarını, eğitim için sağlanan olanaktan yararlanarak taksit sayılarını artırdıklarını aktardı. Mustafa Kemal Turnacı, şunları söyledi: "Sektörde, kurala uyan adeta cezalandırılıyor. Bazıları eğitim, mobilya, beyaz eşya gibi gösterip cep telefonu satıyor. Böylece, taksit sınırlamasına takılmıyorlar. Bu haksız rekabete yol açıyor. Sektör olarak bizim talebimiz, taksit tutarı ve sayısının artırılmasıdır."
