Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nde (TOBB) düzenlenen 29. Geleneksel Tüketici Ödülleri Töreni'nde konuşan Ticaret Bakanı Ömer Bolat, tüketici haklarının korunması ve piyasalardaki haksız uygulamaların önlenmesine yönelik yürütülen çalışmaları değerlendirdi. Bolat, dijitalleşme ve yapay zeka teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla birlikte kötü niyetli kişilerin aldatıcı yöntemlere başvurabileceğine dikkat çekerek, Bakanlığın tüketicileri bu tür risklere karşı korumak için titizlikle hareket ettiğini belirtti.
Bakanlık bünyesinde faaliyet gösteren Reklam Kurulu'nun televizyon, radyo, yazılı basın, internet ve sosyal medya reklamlarını yakından takip ettiğini aktaran Bolat, sadece bu yıl içinde kurul tarafından yaklaşık 33 bin dosyanın karara bağlandığını ifade etti. Aldatıcı reklam ve haksız ticari uygulamalara yönelik olarak 230 milyon liranın üzerinde idari para cezası uygulanırken, gerekli görülen durumlarda erişim engeli kararları da hayata geçirildi.
Bolat, güvensiz ürünlere karşı "sıfır tolerans" prensibiyle çalıştıklarını vurgulayarak, özellikle çocukların kullandığı oyuncak, kırtasiye malzemeleri, tekstil ürünleri ile kozmetik ve deterjan gibi gruplarda sürekli kontrol mekanizmasının işlediğini kaydetti. Yürütülen politikalar sayesinde 2011 yılında yüzde 32 seviyesinde olan güvensiz ürün oranının günümüzde yüzde 1'e gerilediğini belirten Bakan Bolat, tespit edilen uygunsuz ürünlerin toplatıldığını ve Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi üzerinden anlık olarak paylaşıldığını dile getirdi.
Bakan Bolat, piyasa denetimlerine ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Tüketicilerin mağdur olmaması adına, 81 ilimizde fiyat etiketi ve fahiş fiyat denetimlerini aralıksız sürdürüyoruz. Haziran 2023'ten bu yana yürüttüğümüz denetimler kapsamında, toplam 8,8 milyar liralık idari para cezası uygulanmıştır."
Amaçlarının ticareti engellemek değil, dürüst esnafı ve tüketiciyi stokçuluk yapan veya fırsatçılık edenlere karşı korumak olduğunu söyleyen Bolat, uyuşmazlıkların yargıya taşınmadan çözülmesinde tüketici hakem heyetlerinin kritik rolüne işaret etti. Bu yılın ilk dokuz ayında hakem heyetlerince 690 bin dosyanın çözüme kavuşturulduğunu ve bu uyuşmazlıkların toplam parasal değerinin 13,8 milyar liraya ulaştığını bildirdi.
Yenilenmiş ürün uygulamasıyla 1,8 milyon cihaz ekonomiye kazandırıldı
Konuşmasında küresel ölçekte yaşanan yeşil ve dijital dönüşüm süreçlerine de değinen Bolat, israfı önlemek ve cari açığı azaltmak amacıyla "yenilenmiş ürün" uygulamasını hayata geçirdiklerini hatırlattı. Cep telefonu, tablet, bilgisayar ve akıllı saat gibi elektronik eşyaların yetkili merkezlerde yenilenerek garantili şekilde tekrar satışa sunulduğunu belirten Bakan, şu açıklamayı yaptı:
"Halihazırda faaliyette olan 29 yetkili yenileme merkezinde, bugüne kadar 1,8 milyon adet elektronik ürün ekonomiye kazandırılmıştır."
Fiyat Etiketi Yönetmeliği'nde yapılan düzenlemelerle lokanta, kafe ve restoranlarda menülerın giriş kapıları ve masalar gibi görünür alanlara asılmasını zorunlu kıldıklarını anlatan Bolat, haksız servis, kuver ve masa ücreti alınmasının yasaklandığını vurguladı. Ayrıca doğrudan satışlarda cayma ve iade sürelerinin uzatıldığını, açıkta satılan gıdalarda ambalaj darasının düşülmesinin şart koşulduğunu ve yasa dışı bahis sitelerinin reklamlarına yönelik cezaların en üst seviyeye çıkarıldığını ekledi.
Törene bir telgraf gönderen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, mesajında tüketici haklarının korunmasının toplumsal farkındalık açısından büyük önem taşıdığını belirtti. Erdoğan, programın vatandaşların ve özellikle çocukların hak ve sorumlulukları konusunda bilinçlenmesine katkı sağlayacağına inandığını ifade ederek ödül alanları tebrik etti.
Gecenin sonunda çeşitli kategorilerde ödül takdimi gerçekleştirildi. Anadolu Ajansı (AA) İdari ve Mali İşler Genel Müdür Yardımcısı Oğuz Enis Peru, "Tüketici Özel Ödülü"ne layık görüldü.
