İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları Soruşturma Bürosu, yatırım fonlarında yaşanan temerrüt ve usulsüzlük iddiaları üzerine kapsamlı bir inceleme başlattı. Soruşturma sürecinde Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) ile koordineli yürütülen çalışmalar sonucunda önemli miktarda nakit ve varlığa el konuldu veya bloke edildi.
Edinilen bilgilere göre, soruşturma çerçevesinde 387 milyon 461 bin lira tutarındaki para donduruldu. Ayrıca Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız'a ait 105 milyon lira ile özel bir banka aracılığıyla Tera Portföy üzerinden transfer edilmek istenen 257 milyon liraya el konuldu. Bu işlemlerle birlikte dondurulan ve el konulan toplam tutar 750 milyon liraya yükseldi.
Soruşturmada şu ana kadar 26 kişi tutuklu bulunuyor. BBC'nin aktardığı bilgiye göre Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız, 15 Eylül'de tutuklandı. Serdar Turhan hakkında ise yurtdışı çıkış yasağı kararı verildi.
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), 17 Eylül'de Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1, Pardus ve Bulls Portföy şirketlerine ait 131 yatırım fonu için tasfiye kararı almıştı. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, söz konusu fonların temerrüde düştüğünü açıklamıştı. İş Bankası ve Ziraat Bankası tarafından yürütülecek tasfiye sürecinin altı ay süreceği belirtilmişti.
Borsa İstanbul'daki düşüşün nedenleri ve alınan tedbirler
Pusula Portföy'ün 15 Eylül'de yatırımcılarına ödemeleri gerçekleştirememesi üzerine piyasalarda dalgalanma yaşandı. Nakit ihtiyacı duyan yatırımcıların ellerindeki diğer hisseleri satması, Borsa İstanbul'da (BIST) geniş çaplı değer kaybına yol açtı. BIST 100 endeksi, 16 Eylül'ü yüzde 5,54 değer kaybıyla 13.122,58 puandan tamamlamış, haftayı ise yüzde 8,18 düşüşle 13.284,42 puandan kapatmıştı.
GCM Yatırım'dan Evren Kırıkoğlu, Sermaye Piyasası Kurulu'nun düzenlemeleri sonrası hisse senetlerinde, özellikle BIST 30 endeksi dışındaki değer kazanan hisselerde satış baskısı oluştuğunu belirtti. Kırıkoğlu, likidite sıkıntısının zincirleme etki yarattığını ifade ederek şunları kaydetti:
“Hisse senetlerindeki düşüşle birlikte yatırımcılar paralarını çekmek istedikçe fonlar, özellikle kaldıraçlı işlem yapan fonlar bu likidite ihtiyaçları için BIST 30 hisselerini de satmaya başladılar, orada öyle bir likidite ihtiyacı hasıl oldu. Genel algı kötü, sorun olmayan fonlarda da sırf diğer fonlardaki durumu gören yatırımcı parasını çektikçe onlarda da satışa yol açıyor.”
Küresel piyasalardaki gelişmeler de yerel borsayı etkiledi. Ortadoğu'daki gerilimin artması ve Yemen'deki Husilerin Kızıldeniz girişindeki stratejik bir adayı ele geçirdiğini açıklaması petrol fiyatlarını yükseltti. Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeler için olumsuz olarak değerlendirilen bu gelişmenin yanı sıra yapay zeka risklerine dair küresel tartışmalar da borsalarda düşüş eğilimini destekledi.
Finansal İstikrar Komitesi, 17 Eylül'de Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek başkanlığında acil toplantı yaptı. Toplantı sonrası Hazine ve Maliye Bakanlığı, sermaye piyasalarında temel veya yapısal bir risk bulunmadığını, hareketliliğin belirli fonlarla sınırlı olduğunu duyurdu. Likidite ve kredi sorunlarına karşı gerekli tüm tedbirlerin süratle uygulanacağı vurgulandı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) da lira likidite yönetimi konusunda yeni adımlar attı. Haftalık repo ihaleleriyle sağlanacak fonlamanın artırılması, bankaların borçlanma limitlerinin güncellenmesi ve teminat iskonto oranlarının azaltılması kararlaştırıldı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ise bankaların hisse geri alımlarının 31 Aralık 2026'ya kadar çekirdek sermayeden düşürülmeyeceğini açıkladı.
Öte yandan 14 Eylül'de Tera Yatırım Menkul Değerler A.Ş., Pusula Finans Holding A.Ş. ve ortaklıklarını devraldığını duyurmuştu. Katılımevim ve Birevim dahil dokuz şirketi kapsayan satın alma işlemi için nihai kararı SPK ve BDDK verecek.
