Adalet Bakanı Akın Gürlek'in 23 Nisan'da duyurduğu ve Bakan Yardımcısı Can Tuncay'ın imzasıyla kurulan yeni yapılanmalar, avukat Ömer Faruk Eminağaoğlu tarafından Danıştay'a taşındı. Faili meçhul suçlar, dijital güvenlik, dezenformasyonla mücadele ve terör suçları gibi alanlarda faaliyet gösterecek birimlerin kuruluş işleminin Resmi Gazete'de yayımlanmadığı belirtilen dilekçede, bu durumun sosyal medya paylaşımları üzerinden 14 Eylül'de öğrenildiği ifade edildi.
Dava dilekçesinde iptali talep edilen birimler arasında Adli Emanet, Doğal Afet ve Kazalar, Faili Meçhul Suçları Araştırma, Kamu Düzeni, Dijital Ortam Güvenliği ve Dezenformasyonla Mücadele, Örgütlü Narkotik ve Ekonomik Suçlar ile Terör Suçları ve Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları daire başkanlıkları bulunuyor. Eminağaoğlu, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 38 ve 41. maddelerine atıfta bulunarak, Adalet Bakanlığı ve Ceza İşleri Genel Müdürlüğü'nün görev tanımlarında söz konusu daireleri kurmaya yönelik bir yetki verilmediğini savundu.
Dilekçede, konuya ilişkin şu ifadeler yer aldı:
"Kararnamenin 38. maddesinde, dava konusu edilen dairelerin görev alanıyla ilgili olarak, Adalet Bakanlığı'na verilmiş bir görev bulunmamaktadır. 38. maddenin son fıkrasında 'yasalarda veya Cumhurbaşkanı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak' ifadesi yer almakta olup dava konusunda anılan şekilde verilmiş bir görev de bulunmamaktadır. Adalet Bakanı, 38. maddede yer almayan bir konuda, bakanlığın herhangi bir dairesine görev de veremez."
Bakanlığın fiilen başsavcılık gibi hareket ettiği iddiası
Başvuruda, Anayasa'nın mahkemelerin bağımsızlığı ile hâkimlik ve savcılık mesleğine ilişkin hükümleri ile Hâkimler ve Savcılar Kanunu'na da değinildi. Hiçbir makamın yargı yetkisinin kullanılmasında hâkim ve savcılara emir, talimat veya telkinde bulunamayacağı hatırlatılan metinde, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 157. maddesi uyarınca hazırlık soruşturmalarının gizliliğinin Adalet Bakanlığı için de geçerli olduğu vurgulandı.
Dilekçede, Kaşif Kozinoğlu ve Arif Ahmet Denizolgun ölümleri gibi kamuoyunda yankı uyandıran dosyalarda yeni adli işlemler ve tutuklamaların yaşanması örnek gösterilerek, yargı organlarındaki dosyaların bakanlığa iletilemeyeceği kaydedildi. Yeni birimlerin kurulmasının ardından yaşanan sürece ilişkin değerlendirme ise şöyle yapıldı:
"Dava konusu birimler kurulduktan sonra, Adalet Bakanlığı yoluyla gerçekleştirilen işlemler karşısında, Adalet Bakanlığı 'fiilen Türkiye başsavcılığı' gibi bir niteliğe dönüşmüştür. Dosyaların bakanlığa ulaşması sonrası ortaya çıkan farklı adli işlemler, bakanlığın etkisini göstermekle, böyle fiili bir durum da ortaya çıkmıştır. Bu durum, Adalet Bakanlığı'nın anayasal ve hukuki konumu ile bağdaşmamaktadır."
Eminağaoğlu, faili meçhul dosyaların aydınlatılması gerekçesiyle sunulan bu yapılanmanın aslında gerçek faillerin araştırılmasını engelleyebileceğini öne sürdü. Avukat, konuya ilişkin şu açıklamayı yaptı:
"Faili meçhul dosyalar aydınlatılıyor diyerek bu yapılanma meşru diye sunuluyor. Bakan tarafından da yönlendirme konusu kabul ediliyor. Faili meçhul kalan dosyaların yine görünürde işlemlerle faili meçhul kalmasına yol açacağı gibi faili meçhul kalan dosyalara gerçek olmayan failler de yaratılabilir. Böylece bu dosyaların karartılmasına, gerçek faillerin araştırılmamasına da yol açılabilecektir."
Hak arama özgürlüğünün etkin kullanımı amacıyla davanın duruşmalı görülmesini talep eden Eminağaoğlu, iptali istenen idari işlem ile Adalet Bakanlığı ve Ceza İşleri Genel Müdürlüğü'nün teşkilat şemalarının ilk inceleme aşamasında davalı idareden istenmesini de talep etti. Dilekçenin Danıştay 10. Dairesi tarafından incelemeye alındığı öğrenildi.
