Ticaret Bakanlığı, 2026 yılının ilk dokuz ayında iç ticaret ve tüketici hakları kapsamında yürütülen denetim faaliyetlerine ilişkin verileri paylaştı. Bu süreçte ülke genelinde 360 bin 578 firma ve yaklaşık 44 milyon 12 bin ürün incelendi. Yapılan incelemeler sonucunda mevzuata aykırı hareket edenlere toplamda 2,6 milyar Türk Lirası tutarında idari para cezası kesildi.
Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, piyasa istikrarını ve tüketicinin refahını korumak amacıyla denetimlerin aralıksız sürdüğü vurgulandı. Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Ticaret Bakanlığı olarak, vatandaşlarımızın ekonomik refahını bozacak bununla birlikte iç piyasadaki istikrarlı seyri olumsuz etkileyecek, tüketicilerimizin arz ve talep dengesinde olumsuz etki yaratması muhtemel her türlü fiile karşı iç ticaret denetim birimlerimiz tarafından hassasiyetle yürütülen denetimlerimiz hız kesmeden devam etmekte olup, 2026 yılının ilk 9 ayında yapılan denetimler neticesinde toplamda 360 bin 578 firma ile birlikte yaklaşık 44 milyon 12 bin ürün denetlendi. 2,6 milyar TL idari para cezası uygulanmıştır.”
Sektörel bazlı ceza dağılımı ve odak alanları
İç Ticaret Genel Müdürlüğü ekipleri, otomotiv, stokçuluk, emlak, kuyumculuk, fahiş fiyat uygulamaları ve haksız ticari davranışlar gibi başlıklarda yoğunlaştı. Bu kapsamda 59 bin 947 gerçek ve tüzel kişi denetlenirken, kural ihlali tespit edilen 6 bin 072 kişi veya kuruma 724,7 milyon TL ceza verildi.
Cezaların sektörel dağılımına bakıldığında, fahiş fiyat uygulamalarına yönelik 399,5 milyon TL, otomotiv sektörüne 145,1 milyon TL, emlak sektörüne 45,6 milyon TL ve kuyum sektörüne 13,7 milyon TL tutarında yaptırım uygulandı. Ayrıca ticari elektronik ileti, çalışma saatleri ve lisanslı depolama konularındaki denetimlerden kaynaklanan ceza miktarı yaklaşık 115 milyon TL oldu.
Açıklamada bu konuya ilişkin şu bilgiler paylaşıldı:
“Aykırı fiillerde bulunan 6 bin 072 gerçek ve tüzel kişiye toplamda 724,7 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır. İç Ticaret Genel Müdürlüğümüz tarafından yapılan denetimlerde, fahiş fiyatlara ilişkin 399,5 milyon TL, otomotiv sektörüne 145,1 milyon TL, emlak sektörüne 45,6 milyon TL, kuyum sektörüne ise 13,7 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır. Ticari elektronik ileti, çalışma saatleri ve lisanslı depolara ilişkin denetimlerde uygulanan idari para cezası miktarı ise yaklaşık 115 milyon TL olarak gerçekleşmiştir.”
Tüketici sözleşmelerindeki ihlaller ve il bazlı denetimler
Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen çalışmalarda 40 bin 857 gerçek ve tüzel kişi mercek altına alındı. Aykırı eylem tespit edilen 1498 kişi veya kuruma yaklaşık 984 milyon TL idari para cezası kesildi.
Ön ödemeli konut satışları, abonelik ve mesafeli satış sözleşmeleri, taksitli ödemeler ile paket tur ve devre tatil hizmetlerindeki sözleşme ihlalleri nedeniyle 735,3 milyon TL ceza uygulandı. Reklam ve haksız ticari uygulama denetimlerinden 232,1 milyon TL, ürün güvenliği denetimlerinden ise 16,7 milyon TL tahsil edildi.
Bakanlık açıklamasında bu süreç şöyle özetlendi:
“Aykırı eylemlerde bulunan 1498 gerçek ve tüzel kişiye toplamda yaklaşık 984 milyon TL idari para cezası uygulandı. Aynı müdürlük tarafından gerçekleştirilen denetimlerde; ön ödemeli konut satışları, abonelik sözleşmeleri, mesafeli satış sözleşmeleri, taksitli satış ödemeleri, paket tur ve devre tatil gibi tüketicilerin taraf olduğu sözleşmelerdeki aykırılıklardan dolayı 735,3 milyon TL, reklam ve haksız ticari uygulama denetimleri kapsamında 232,1 milyon TL, piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri kapsamında yapılan ürün güvenliği denetimlerinde aykırı bulunan fiillere ise 16,7 milyon TL idari para cezası uygulandı.”
81 ildeki Ticaret İl Müdürlükleri aracılığıyla 259 bin 774 firmanın denetlendiği belirtilen açıklamada, bu firmalardan 52 bin 786’sına 917,6 milyon TL ceza verildiği kaydedildi.
Rekabet Kurumu’nun faaliyetlerine de değinilen açıklamada, 2025 yılında 227 firmaya 13,2 milyar TL ceza uygulandığı hatırlatıldı. 2026’nın ilk dokuz ayında ise iş gücü piyasaları, bilişim teknolojileri, platform hizmetleri, otomotiv ve gıda endüstrisinde hizmet veren 255 firmaya 20,5 milyar TL idari para cezası kesildi.
