DİSK-AR’ın ocak 2026 tarihli Ücret Kayıpları İzleme Raporu, enflasyon ve artan vergi yükünün işçi ücretlerinde yarattığı yıkımı gözler önüne serdi. Rapora göre 2025 yılı boyunca işçilerin birikimli ücret kaybı en az 2 trilyon 501 milyar TL’ye ulaştı.
Araştırma, yalnızca SGK kapsamındaki 17 milyonu aşkın işçiyi kapsıyor. Buna göre hem yüksek enflasyon hem de gelir vergisi başta olmak üzere çeşitli kesintiler, işçilerin net harcanabilir ücretlerini ciddi biçimde aşındırdı.
DİSK-AR’ın hesaplamalarına göre 2025 yılı sonunda ortalama işçi ücretinin yarısından fazlası; enflasyon, vergi ve prim kesintileri nedeniyle eridi. Enflasyon kaynaklı birikimli kayıp 1.4 trilyon TL’yi aşarken, vergi kaynaklı kayıp 1 trilyon 54 milyar TL olarak hesaplandı.
Raporda, özellikle asgari ücrete Temmuz 2025’te ara zam yapılmamasının kayıpları büyüttüğü vurgulandı. Aralık 2025 itibarıyla asgari ücretin enflasyon karşısındaki kaybı en az 6 bin 828 TL oldu.
Vergi yükü hızla arttı
Gelir vergisi yükündeki artış, ücret erimesinin temel nedenlerinden biri olarak öne çıktı. SGK verilerine göre ortalama brüt ücret üzerinden yapılan örnek hesaplamada, bir işçinin ödediği gelir ve damga vergisi Ocak 2025’te 3 bin TL iken, Eylül ayında 7 bin 557 TL’ye yükseldi. Aynı işçinin gelir vergisi, damga vergisi ve prim kesintileri toplamı yıl içinde 10 bin 231 TL’den 14 bin 883 TL’ye çıktı.
Reel ücretler çöktü
Ortalama işçi ücretinde enflasyon nedeniyle yaşanan aylık kayıp ocak 2025’te 1.10 TL iken aralıkta 11 bin 732 TL’ye ulaştı. Gelir vergisi ve enflasyonun toplam etkisiyle aylık erime yıl sonunda 19 bin 058 TL’yi buldu. Ortalama bir işçinin yıllık bireysel enflasyon kaybı ise 73 bin 357 TL olarak hesaplandı.
Toplamda, sadece sigortalı işçilerin aralık 2025’teki enflasyon kaynaklı ücret kaybı 201 milyar TL, enflasyon ve vergi kaynaklı toplam kayıp ise 326.6 milyar TL oldu.
‘Gelir transferi zenginlere’
DİSK-AR, 2.5 trilyon TL’yi aşan bu kaybın, işçilerden varlıklı kesimlere doğru büyük bir gelir transferi anlamına geldiğini belirtti. Raporda, enflasyonun işçi sınıfını yoksullaştıran bir “emme basma tulumba” gibi çalıştığı, adaletsiz vergi sisteminin ise gelir eşitsizliğini derinleştirdiği vurgulandı.
Raporda ayrıca asgari ücretin 1,5; 2; 2,5 ve 3 katı düzeylerdeki ücretlerde, vergi ve kesintilerle birlikte enflasyonun yarattığı kayıplara ilişkin ayrıntılı hesaplamalara da yer verildi.
Yorumlar
Kalan Karakter: