Türkiye genelinde 18-30 yaş aralığındaki gençlerin siyasi eğilimlerini ve sosyal konumlanmalarını ölçen yeni bir araştırma, iktidar partisinin genç tabanında ciddi bir kırılma riski olduğunu gösterdi. 27-31 Temmuz 2026 tarihleri arasında bilgisayar destekli telefon anketi yöntemiyle yürütülen çalışmada, gençlerin öncelikli sorunu olarak ekonomi ve işsizlik öne çıktı.
Araştırmanın en çarpıcı bulgularından biri, önceki seçimde AK Parti’ye oy verdiğini beyan eden gençlerin geleceğe yönelik tercihlerinde ekonomiyi belirleyici faktör olarak görmesi oldu. Bu grup içinde yer alan gençlerin önemli bir kısmı, mevcut ekonomik tabloda bir değişiklik yaşanmaması halinde sandıkta farklı bir tercih yapabileceğinin sinyalini verdi.
Arayüz Kampanyası Direktörü Nevzat Taşçı ve saha araştırmacısı Yusuf Said Akcakaya tarafından detaylandırılan verilere göre, AK Parti tabanındaki gençlerde değişim algısı düşük seyrediyor ancak bu durum otomatik bir sadakat anlamına gelmiyor. Araştırmacılar, bu grubun beşte üçünün siyasetin kendilerine değişim ve temsil imkanı sunmadığını düşündüğünü aktardı.
“Bir önceki seçimde AK Parti'ye oy veren ve bir sonraki seçimde de oy vermeyi düşünen gençlerin yüzde 41’inin ise 'ekonomi düzelmezse' AK Parti’ye oy vermeyeceğini belirttiği ifade edildi.”
Gençlerin yarısından fazlası geçinemiyor veya birikim yapamıyor
Ekonomik kaygıların siyasi tercihlere yansıması, gençlerin günlük yaşam standartlarıyla doğrudan ilişkili bulunuyor. Araştırmada katılımcıların geçinme durumları incelendiğinde, gençlerin yüzde 40’ının geçinemediğini, yüzde 39’unun ise geçinebilmesine rağmen birikim yapamadığını belirtmesi dikkat çekti. Bu veriler, gençlerin yaklaşık beşte dördünün ekonomik olarak kırılgan bir noktada bulunduğunu ortaya koydu.
Özellikle mavi yakalı çalışanlar ve işsiz gençler arasında geçinememe oranının yüzde 50 bandına yaklaştığı görüldü. Ekonomik durum ile duygu durumu arasındaki korelasyon da güçlü çıktı. Rahat geçinen ve birikim yapabilen grupta stres düzeyi en düşük, umut düzeyi ise en yüksek olarak ölçülürken; geçinemeyen grupta tam tersi bir tablo oluştu.
Stres ve kaygı, 10 üzerinden 6,4 puanla gençlerin en yoğun hissettiği duygular olarak kaydedildi. Bu oran 22-25 yaş grubunda, yani üniversite mezuniyeti ve işe giriş süreçlerinin yaşandığı dönemde 6,7’ye yükseldi. Kadın gençlerin stres düzeyinin erkeklere kıyasla yaklaşık 0,8 puan daha yüksek olduğu belirlendi.
Kurumlara güven düşük, TBMM ilk sırada
Gençlerin devlet kurumlarına ve siyasi yapılara bakışı oldukça eleştirel. Hiçbir kuruma güven duymadığını belirtenlerin oranı yüzde 37 olarak ölçüldü. Güven duyulan kurumlar sıralamasında ise Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) yüzde 43 ile ilk sırada yer aldı.
Yargıya güven oranı yüzde 32, sivil toplum kuruluşlarına güven yüzde 32, belediyelere güven yüzde 29, medyaya güven yüzde 26 ve siyasi partilere güven yüzde 23 seviyesinde kaldı. Medya ve siyasi partilere güvensizlik oranlarının yüzde 53’e ulaştığı görüldü.
Siyasi temsilde ise gençler doğrudan aday olmaktan ziyade, kendi nesillerinden temsilciler görmek istiyor. Katılımcıların yüzde 80’i TBMM ve yerel yönetimlerde daha fazla genç siyasetçi görülmesini talep ederken, koşullar uygun olsa bile siyasete girmek isteyenlerin oranı yüzde 31’de kaldı.
İmamoğlu-Erdoğan senaryosunda kararsızlar belirleyici
Araştırmada olası bir cumhurbaşkanlığı seçimi senaryosu da masaya yatırıldı. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasında gerçekleşecek hypothetical bir ikinci turda, kararsızlar dağıtılmadan İmamoğlu’nun oy oranı yüzde 43,4, Erdoğan’ın oy oranı ise yüzde 29,5 olarak ölçüldü. Kararsız kalan gençlerin oranı yüzde 27 seviyesinde seyretti.
Kararsızların dağıtılması durumunda İmamoğlu’nun oyunun yüzde 60 bandına çıkabileceği belirtilse de, araştırmacılar örneklemdeki yüksek kararsızlık oranı nedeniyle bu verinin temkinli yorumlanması gerektiğini vurguladı. Buna rağmen gençlerin yüzde 58’i seçimi Erdoğan’ın kazanacağını öngörürken, muhalefetin kazanacağını düşünenlerin oranı yüzde 42’de kaldı.
Yeni kurulan Yeni Parti’nin ise araştırma sürecindeki belirsizliği nedeniyle henüz net bir seçmen profili oluşturamadığı, ancak parti seçmenlerinin AK Parti seçmenlerine kıyasla daha düşük umut ve daha yüksek stres düzeyine sahip olduğu not edildi.
