2027 yılı öncesinde emekli maaşlarına yönelik iyileştirme beklentileri sürerken, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde yürütülen çalışmalarda dört farklı senaryo öne çıkıyor. SSK, Bağ-Kur ve memur emeklilerinin yanı sıra dul ve yetim aylığı alanları da kapsayan bu düzenlemeyle toplamda yaklaşık 17 milyon vatandaşın doğrudan etkileneceği tahmin ediliyor.
Hazırlıklar kapsamında yaş, prim gün sayısı ve hakkaniyet ilkeleri temel alınırken, çalışmaların yılbaşından önce tamamlanarak mevcut maaşlara yansıtılması hedefleniyor. Düzenlemenin ardından ocak ayında enflasyon farkının uygulanması planlanıyor.
Dört farklı artış modeli inceleniyor
Mevcut durumda 23 bin 552 TL olarak uygulanan en düşük emekli aylığının, enflasyon farkıyla yeniden hesaplanması ilk seçenek olarak gündemde. Yaklaşık yüzde 10'luk enflasyon artışı senaryosuna göre taban maaşın 25 bin 907 TL'ye, yuvarlak hesapla 26 bin TL seviyesine çıkabileceği öngörülüyor. Enflasyon farkına ek olarak refah payı veya seyyanen artış uygulanması durumunda ise en düşük aylığın 30 bin ila 35 bin TL bandına yükselmesi ihtimaller arasında yer alıyor.
İkinci formülde, tüm emekli gruplarını kapsayacak bir refah payı modeli üzerinde duruluyor. Enflasyon artışına ilave edilecek 10 ila 15 puanlık refah payı ile toplam maaş artış oranının yüzde 20 ile yüzde 30 aralığına ulaşabileceği hesaplanıyor.
Üçüncü seçenekte prim gün sayısına endeksli kademeli bir seyyanen ödeme sistemi bulunuyor. Bu modele göre 1.800 günle malulen emekli olanlardan 9 bin gün ve üzeri prim ödeyenlere kadar farklı kademeler oluşturulabilecek. Çalışma süresi ve prim miktarı fazla olan emeklilere daha yüksek ödeme yapılması amacıyla seyyanen artış tutarının 5 bin TL ile 10 bin TL arasında değişebileceği değerlendiriliyor.
Dördüncü senaryoda ise yaş kriteri dikkate alınıyor. Prim gün sayıları eşit olan emekliler arasında yaş farkının gözetilmesi ve özellikle 60 veya 65 yaş üzerindeki emeklilere ilave destek ödemesi yapılması masadaki seçenekler arasında yer alıyor.
Bütçe maliyeti 1,1 trilyon TL olarak hesaplanıyor
Merkez Bankasının yüzde 29,5'lik yıl sonu enflasyon tahmini doğrultusunda, mevcut hesaplamalarda SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yüzde 10, memur emeklileri için ise yüzde 8 civarında enflasyon artışı öngörülüyor. Yapılacak düzenlemenin bütçeye maliyetinin yaklaşık 1,1 trilyon TL, yani yaklaşık 20 milyar dolar seviyesinde olacağı hesaplanıyor. 2027 bütçesinde Sosyal Güvenlik için ayrılan ödeneğin bir önceki döneme kıyasla yüzde 60'ın üzerinde artırılması da bu hazırlıklarla ilişkilendiriliyor.
Geçen yıl 3 bin TL'den 4 bin TL'ye yükseltilen bayram ikramiyelerinin yeni dönemde 5 bin TL veya daha yüksek bir tutara çıkarılması da değerlendirilen hususlar arasında. Yasal düzenleme gerektiren ikramiye artışının şubat ayında Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine gelmesi bekleniyor.
Öte yandan, 1999 sonrası sigortalı olanların talep ettiği kademeli emeklilik konusunda ise halihazırda yürütülen teknik bir çalışma veya açıklanmış bir düzenleme bulunmuyor.
