Fevzi Efe SEKİTMEZ-GERÇEK HABERCİ-ÖZEL HABER-Sermayenin düşük maliyet arayışıyla Mısır’a yönelmesiyle zaten kan kaybeden yerli sanayi, şimdi de sınır ötesinde bir üretim havzası yaratılmasının stratejik risklerini tartışıyor. Enerji altyapısından lojistik güvenliğine, siyasi mutabakattan serbest bölge statüsüne kadar pek çok bilinmez tartışma konusu. Proje Türkiye’deki sanayinin temel taşı olan nitelikli iş gücünün ve katma değerli üretimin erozyona uğraması riskini de beraberinde getiriyor. GERÇEK HABERCİ’ye konuşan Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği Başkanı Çağlar Bağcı, "Mültecilerin dönüşüyle maliyetler arttı, orada iş gücü daha ucuz olacak ancak Mısır örneğinde olduğu gibi üretimin kalıcı olarak başka ülkeye kaymasını istemiyoruz” dedi.
Konunun henüz netlik kazanmadığını ve kâğıt üzerinde bir durum olduğunu belirten Bağcı, "Şu an konuyla ilgili kesinleşmiş bir durum yok. Suriye hükümeti ile bizim hükümetimiz görüşmelerini sürdürüyor. Türkiye sınırının 30 kilometre güneyinde bir hat üzerinde lojmanların kurulması ve Türkiye'de yaşayan Suriyelilerin bu bölgelere yerleştirilerek orada bir iş gücü avantajı yaratılması gündemde. Mısır modeline benzer şekilde, Suriye’nin kuzeyinden Amerika Birleşik Devletleri’ne sıfır vergiyle mal ihracı yapılması konuşuluyor. Ancak bunun gerçekleşmesi için ABD, Türkiye ve Suriye yönetimlerinin onayı şart” diye konuştu.
Suriye’den ucuz işçi Türkiye’den ‘mülteciler’
Projenin Türkiye'de bulunan Suriyeli mültecilerin ülkelerine dönüşünü hızlandırmak için de bir adım olduğunu belirten Bağcı, “Tamamen Suriyeli mültecilerin yer alacağı küçük bir şehir hedefleniyor. Suriye’de asgari ücretin Mısır örneğinde olduğu gibi düşük olması ve eğer olursa sıfır vergi avantajı, özellikle hazır giyim sektörü için bir yatırım fırsatı gibi görünüyor. Tekstil yatırımları büyük ölçeklidir ancak konfeksiyon tarafı biraz daha makul yatırımlarla kurgulanabilir. Biz, Mısır’a giden üreticilerimiz gibi Suriye’ye de gidilmesini istemiyoruz. Bu durumun geçici bir süreç olarak kalması ve üretimin nihayetinde Türkiye’ye geri dönmesi gerekiyor. Kağıt üzerinde bir proje olsa da çok dikkatli olunmalı. Mültecilerin bir kısmının ülkelerine dönmesiyle iş gücü maliyeti arttı. Orada eğer kurulursa tabii iş gücü maliyeti çok daha uygun olacak” dedi.
“Konuya Çok Pozitif Bakmıyoruz”
Suriye’de kurulması düşünülen projenin, Amerika pazarın tarafından Türkiye’ye uygulanan yüksek vergilere bir arka pakı olduğunu belirten Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği Başkanı Çağlar Bağcı şunları söyledi:
"Her işletmenin serbest bölge statüsünde değerlendirilmesi gerekiyor. Suriye’de mevcut hükümet ile ortak bir proje olabilir. Destekleyip desteklemediğimiz konusuna gelince; aslında konuya çok da pozitif baktığımız söylenemez. Ana hedefimiz; istihdamın ve ihracatın Türkiye’de yapılmasıdır. Türkiye, ABD pazarında uygulanan yüksek vergiler nedeniyle ciddi zorluklar yaşıyor. Bir kesim üreticinin oraya gitmesi belki sosyal barışın sağlanması açısından bir faktör olabilir ancak konu henüz görüşme aşamasında. Bizim hükümetimizin öncelikle Suriye yönetimiyle tam bir mutabakat sağlaması gerekiyor. Şam bölgesinde enerji altyapısı çok yetersiz; elektrik akımı sürekli değil, halk evlerinde dahi güneş panelleri kullanıyor. Oraya ciddi bir yatırım yapılması şart.
