Türkiye, OECD’de ilk sırada: Her 5 öğrenciden 1’i derse aç giriyor

Uluslararası Okul Yemeği Koalisyonu’na göre Türkiye’de öğrencilerin yüzde 19,2’si haftada en az bir kez derse aç giriyor ve bu oranla ülke OECD ülkeleri arasında ilk sırada yer alıyor. Uzmanlar ücretsiz okul yemeğinin temel bir hak olduğunu vurgularken, programın maliyetinin kamu bütçesinin yaklaşık yüzde 1,5’i düzeyinde kalacağını belirtiyor.

Karar'da yer alan habere göre, 12 Mart Dünya Okul Yemeği Günü dolayısıyla açıklama yapan Uluslararası Okul Yemeği Koalisyonu, Türkiye’de ilk ve ortaöğretim öğrencilerinin yüzde 19,2’sinin haftada en az bir kez derse aç girdiğini duyurdu. Bu oranla Türkiye, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ülkeleri arasında en yüksek seviyeye sahip ülke oldu.

Koalisyon, sorunun yalnızca bireysel yoksullukla açıklanamayacağını belirterek, açlığın çocukların eğitim hakkını fiilen zedeleyen yapısal bir sorun haline geldiğine dikkat çekti. Aç karnına sınıfa giren bir çocuğun öğrenme kapasitesinin ciddi biçimde düştüğünü vurgulayan açıklamada, ücretsiz okul yemeğinin sosyal yardım değil, evrensel bir hak olduğu ifade edildi.

Türkiye’de 2023 seçimleri öncesinde gündeme gelen ücretsiz okul yemeği uygulaması ise seçimlerin ardından maliyet gerekçesiyle hayata geçirilmedi. Buna karşın Koalisyonun hesaplamalarına göre okul öncesinden lise son sınıfa kadar devlet okullarında eğitim gören yaklaşık 15 milyon öğrenciye günde bir öğün ücretsiz yemek sağlanmasının maliyeti, yıllık kamu harcamalarının yaklaşık yüzde 1,5’ine denk geliyor.

Uzmanlar okul yemeği programlarının yalnızca çocukların beslenmesini değil, eğitim başarısını ve ekonomik verimliliği de artırdığını belirtiyor. Koalisyon verilerine göre evrensel okul yemeği programlarına yapılan her 1 dolarlık yatırım, ülke ekonomilerine 7 ila 35 dolar arasında geri dönüş sağlayabiliyor.

Dünyada birçok ülkede uzun süredir uygulanan okul yemeği programları Finlandiya, Brezilya ve Hindistan gibi ülkelerin yanı sıra Afrika’da Kenya’da da yürütülüyor. Uzmanlara göre Türkiye’de de benzer bir programın hayata geçirilmesi, çocukların sağlıklı gelişimi ve eğitimde fırsat eşitliği açısından kritik önem taşıyor.