GÜLPERİ TİBİN/ ÖZEL HABER/ GERÇEK HABERCİ - Türkiye’de son günlerde sunuculara ve ünlü isimlere yönelik uyuşturucu ve fuhuş operasyonları gündemde yer ediniyor. Söz konusu operasyonlar kamuoyu gündemini meşgul ederken Türkiye’nin 2026 bütçesi Türkiye Büyük Millet Meclisi’nden geçti. Bununla birlikte milyonlarca çalışanı ilgilendiren asgari ücret, 2026 yılı için 28 bin 72 lira olarak belirlendi. Ayrıca Karadeniz’de son dönemde Türk gemilerine yönelik birden fazla saldırı meydana geldi, Karadeniz’de Türk ticaret gemileri bombalandı. Son olarak, Meclis’ten geçen 11. Yargı Paketi’yle yaklaşık 50 bin mahkum salıverildi. Söz konusu olayların yaşandığı bu dönemde gündemde uyuşturucu ve fuhuş haberlerinin büyük ölçüde yer etmesi, gündemin bilinçli şekilde yönlendirildiği yönündeki kuşkuları artırdı. İzmir Ekonomi Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Sarphan Uzunoğlu, siyasi iktidarların gündem değiştirme ve gündem belirleme rolünü GERÇEK HABERCİ’ye değerlendirdi. Uzunoğlu, “Her türlü siyasal iktidar için kriz dönemlerinde de normal dönemlerde de gündem belirleme ve gündem değiştirme temel iletişim fonksiyonlarıdır” ifadelerini kullandı.
NASIL YAPILDIĞI KONUŞULMALI
Türkiye’de gündem değiştirme ve gündem belirlemeye yönelik faaliyetlerin geçmişte de sık sık uygulandığını anlatan Uzunoğlu, bunun nasıl yapıldığının konuşulması gerektiğini vurguladı. Uzunoğlu, Türkiye’de gündem değiştirmenin, var olan bir gündemi öne çıkararak değil yeni gündemler yaratılarak gerçekleştirildiğini belirterek şunları ifade etti;
“Türkiye’de de bunu hem Cumhuriyet tarihi içerisinde hem yakın tarihimiz içerisinde sık sık görüyoruz. Bu aslına bakarsanız yapılması değil nasıl yapıldığıyla konuşulması gereken bir meseledir. Yani gündem belirleme ve gündem değiştirme faaliyetleri zaten profesyonel stratejik iletişim danışmanlığı ya da siyasal iletişim danışmanlığı yapan herkesin yapmak için para aldığı ya da görevi bu olan şeylerdir. Bunu nasıl yaptığımızı bence Türkiye’de bu aralar daha fazla konuşuyoruz. Yani gündem belirleme araçları neler? Diyelim ki şu an Galatasaray’ın eski yöneticisiyle ilgili çok ağır bir suçlama var mesela şu an gündemde. Bunu sulandırabilecek herhangi bir başka gündemin öne çıkarılması bir gündem değiştirme çabası olarak yorumlanabilir. Çünkü orada kara para aklama soruşturmasıyla ilgili bir şeyler var, şikeyle ilgili bir suçlama var. Spor kulübünün kendisi olabilir, siyasal iktidar olabilir ya da başka bir erk olabilir; bunu gündemden düşürecek herhangi bir gündemi öne koyarsa, örneğin sunucuların dahil olduğu gündem aslına bakarsanız Türkiye’deki temel büyük hukuki süreçler ya da her aralık ayında üzerine en çok konuştuğumuz asgari ücret ya da 2026 yılı bütçesi gibi süreçlerin daha az konuşulmasına neden oldu. Bu aslında gündem belirlemenin temelidir. Ama bunu nasıl yaptığınız önemli. Şöyle ki eğer siz gündem belirlemek için başka bir hukuki operasyon olabilir, siyasi bir atılım olabilir bunları yaparsanız, iletişimsel bir hamle yaparsanız o ayrı bir hikayedir. Türkiye’de gündem başka bir gündem yaratılarak değiştiriliyor. Başka bir gündemin iletişimini yaparak değil. Gündem değiştirme dediğimiz şey, aslında var olan bir şeyin daha öne çıkarılarak diğer gündemleri bastırması şeklinde gerçekleştirilir. Türkiye’deyse var olan gündemdeki önem arz edecek şeylerin yerlerinin daha önemsiz şeylerle değiştirilmesi şeklinde gerçekleştiriliyor.”
MAGAZİN HABERLERİ TESADÜF DEĞİL
Ülke gündeminde, ülkede yaşanan kritik olayların ve alınan etkili kararların olması gerekirken magazinel olayların yer etmesinin tesadüf olmadığını belirten Uzunoğlu, açıklamasına şöyle devam etti: “Magazin haberlerinin öne çıkması tesadüf değil ama bir yandan da şöyle düşünün; günlük siyaset haberleri toplumda zaten bir yorgunluk yaratmış durumda. Çünkü evrensel bir olgu olarak ‘haber yorgunluğu’ diye bir kavramla biz karşı karşıyayız. Hatta haberden kaçınma dediğimiz kavramlarla karşı karşıyayız. İnsanlar haber gördüklerinde artık sırtlarını çeviriyorlar. Ama evrensel bir olgu var ki biz ünlü insanların hayatlarını merak ederiz. Magazin bizim açımızdan çekici bir şeydir. Yani tamam şunu anlıyorum, bu tarz haberler önemli haberlerin yerine geçiyor. Ama ne yazık ki Anglosakson haber teorisine bile baktığınızda ünlü insanlar ve onların yaşamları her zaman haber değeri olarak toplum için önem arz etmiştir. Ancak bunu magazinin sulandırılmasından ziyade bence magazin haberi dediğimiz şeye birebir doğrudan karşı olmak zorunda değiliz. Hatta magazin faydalıdır da bazı açılardan.”
RIZANIN İNŞASINDA YENİ BİR DÖNEME GİRDİK
Son olarak, toplumun haber yorgunluğundan yararlanıldığını da ifade eden Uzunoğlu, değerlendirmelerini şöyle noktaladı:
“Haber yorgunluğundan yararlanarak toplumun her konuyla ilgili fikir sahibi olamayacağı ve her konuyla ilgili fikir sahibi olabilecek kadar uzun ve derinlemesine içerik tüketmediğimiz için toplumca dikkat eşiğimiz düştüğü için bundan faydalanılarak sürekli olarak rıza üretiliyor. Yani tamam devletin vardır bir bildiği dedirtilmeye çalışılıyor. Yorgunluğumuzdan, bunca haber arasından yorgun olup bir şekilde bir şeylere razı gelmemize sebep oluyor. Zaten rızanın inşasında yeni bir döneme girdik. Aşırı mesaj bombardımanı içerisinde insanlar yoruluyorlar.”
Yorumlar
Kalan Karakter: