Hamaney'in paylaşımında yer alan harita görselinde, İran'dan farklı coğrafyalara uzanan füze rotaları bulunuyor. Bu görsel, Tahran yönetiminin olası bir çatışma durumunda operasyon alanını genişletme niyetinde olduğuna dair bir sinyal olarak yorumlanıyor. Paylaşım, küresel ölçekteki gerilimin boyutuna ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Kritik zaman penceresi ve mevsim koşulları
Bölgedeki gelişmeleri değerlendiren Orta Doğu Uzmanı Mete Sohtaoğlu, İran'a yönelik olası bir askeri harekatın zamanlamasında mevsim koşullarının belirleyici olabileceğine dikkat çekti. İran'ın güney bölgelerinde sıcaklıkların hala 40-50 derece seviyesinde seyrettiğini belirten Sohtaoğlu, bu yüksek sıcaklıkların savaş uçaklarının motor performansından mühimmat ve yakıt kullanımına, kızılötesi sistemlerden görüş mesafesine kadar birçok teknik unsuru olumsuz etkilediğini ifade etti.
Sohtaoğlu, bu teknik kısıtlamalar nedeniyle 15 Kasım'a kadar olan yaklaşık 15 günlük sürecin kritik bir zaman penceresi oluşturduğunu vurguladı. Bölgedeki ABD uçak gemisi hareketliliğine de değinen uzman, USS Theodore Roosevelt'in 10-12 Kasım tarihlerinde bölgeye ulaşmasının beklendiğini, diğer uçak gemilerinden birinin ise kasım ayında geri dönmesi gerektiğini belirtti. Uçak gemilerinin rotasyon takvimi nedeniyle bu tarihe kadar olan sürecin İran açısından da strateik önem taşıdığını kaydeden Sohtaoğlu, İsrail'in atacağı adımların ise belirsizliğini koruduğunu söyledi.
"İran savaşın coğrafyasını yayar"
İran'a yönelik olası hava saldırılarının sonuçlarını analiz eden Sohtaoğlu, önceki bombardımanların ardından yeni saldırıların neyi değiştireceğinin sorgulanması gerektiğini dile getirdi. İran'ın nükleer tesislerinin, köprülerinin ve otoyollarının hedef alınmasının ülkeyi geri adım atmaya zorlayıp zorlamayacağının belirsiz olduğunu belirten Sohtaoğlu, Tahran yönetiminin mevcut koşullara karşı hazırlıklı olduğunu savundu.
Uzman isim, İran'ın askerî yaklaşımında bir doktrin değişikliği yaşandığına dikkat çekerek, "İran savaşın coğrafyasını yayar: menzil 8 bin kilometre" şeklinde bir değerlendirme yaptı. İran'ın açıkladığı verilere göre füze menzilinin 8 bin kilometreye ulaştığını aktaran Sohtaoğlu, Tahran'ın olası bir çatışmanın sınırlarını genişletebileceğine yönelik net bir mesaj verdiğini belirtti.
Yönetim yapısındaki dönüşüm ve ekonomik baskı
İran'daki iç dinamiklere ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Sohtaoğlu, askerî kanadın etkisinin arttığını ve ülkede bir geçiş sürecinin yaşandığını ifade etti. Velayet-i fakih sistemi içerisinde bir dönüşüm olduğunu belirten uzman, Batı ile müzakere edilmesini savunan pragmatist kanadın siyasi mücadelede öne çıkabileceği düşüncesini paylaştı.
İran'ın ekonomik koşullarına da değinen Sohtaoğlu; fabrikaların yıkılması, maaş ödemelerindeki sorunlar, gösteriler ve grevlerin ülkedeki toplumsal baskıyı artırdığına işaret etti. Benzin fiyatlarının düşük olmasına ve şehir merkezlerinde toplu taşımanın ücretsiz olmasına rağmen ekonomik tablonun ülkenin tüm kesimleri tarafından aynı şekilde hissedilmediğini belirten Sohtaoğlu, bu durumun sosyal dengeleri etkileyebileceğine dikkat çekti.
